سوال : ادعیه و اذکاری که برای بیماری ها و سایر مشکلات در روایات آمده ، { استاد : خیلی هم گسترده است و می توان از آن به طب گفتاری تعبیر نمود . گاهی با ادویه معالجه صورت می گیرد و گاهی با ادویه . طب گفتاری شُعَب و مراتبی دارد که ادعیه ی معصومین بالاترین درجه ی آن است که مثل تیر به هدف می خورد ولی طب گفتاری هم هست که به طور عادی تر می تواند مؤثر باشد . یه آقایی هم می گفت : دانشمندان گفتند که حرف بد و خوب حتی روی ملکول های آب تأثیر می گذارد . واقعا خود گفتار در این عالم تأثیر دارد . چون گفتار فقط یک صوت نیست . بلکه صوتی است معلول یک ادراک و قصد و یک مطلب روانی است نه صرف ارتعاش امواج . گفتار انسان نمود یک عنصر روانی است . یا درخواست است یا تضرّع است یا انواع و اقسام دیگر مسائل روانی که وقتی متمثّل می شود ، به صورت یک تموج صوتی ی فیزیکی آگوستیک در می آید . خب با این حساب چه مانعی دارد که خود این صوت با پشتوانه اش به عنوان یک عنصر وجودی نه صرف یک عنصر فیزیکی ، با همه ی شؤوناتش کار انجام دهد که یکی از کارهایش درمان نمودن است همانطور که با خوردن دوا مزاجش سالم می شود . آیا این عنصر وجودی با اینهمه بند و بیل نمی تواند کاری انجام دهد ؟ بالاتر از دوا کارایی دارد . آن وقت هرچقدر توسل قوی تر و ابتهال بالاتر باشد ، آثار بیشتری دارد . حالا باید دید در این پژوهشی که درباره تأثیر گفتار در آب داشته اند ، از این مطلب هم بحث شده که اگر یک لغت در یک زبان معنای خوبی و در زبان دیگر مفهوم بدی دارد ، آیا قصد لافظ مؤثر است یا نه ؟ به نظر من قصد لافظ مهم است . شبیه آن مطلبی که قبلا گفتم که می گفتند : وقتی می خواهیم وارد اتم شویم ، ادراک ما روی آن اثر می گذارد . اینجا هم همینطور است . آیا فهم و درک لافظ و معنایی را که لافظ پشتوانه ی این لفظ قرار می دهد ، دخالت دارد یا نه ؟ ظاهر این است که معنایی ک پشتوانه ی لفظ است اثر می گذارد و گرنه اگر لفظی مشترک باشد بین معنای بد و خوب ، این آب متحیّر می ماند که چه بکند ! یکی از حاضرین : حتی می گویند : اعتقادات گوینده هم پشتوانه ی حرفش می شود مثلا با یقین بگوید . استاد : ظاهرا مطلب همین طور است . معلوم است که صرف تموج صوتی مؤثر نیست . همینجوری دو تا شیء را به هم بزنیم و یک صوتی تولید شود . این اثرگذار نیست . البته ضبط صدا فرق می کند چون مطالب روانی زمان و مکان نمی شناسد . گوینده ای که دارد در ضبط حرف می زند ، پشتوانه ی حرف او در لازمان است و لازم نکرده که حنجره ی او بالفعل موجود باشد . یعنی آن پشتوانه ی معنوی که الآن و در این زمان در این صوت ظهور کرده است ، خودش لازمانی است و همراه نوار هم هست } ادامه ی سوال سائل : آن هایی که این اذکار و ادعیه و تعویذات را می خوانند و عمل می کنند ولی جوابی نمی گیرند ، برایشان شبهات و سؤالاتی پیش می آید . آیا جواب گرفتن و نتیجه گرفتن از اینها یک شرائط عامه ای دارد ؟ و آیا ما به عنوان یک طلبه حق داریم مثلا به یک بیمار این ذکرها و دعاها را توصیه کنیم با این احتمال که ممکن است نتیجه نگیرد و ایمانش متزلزل شود ؟ استاد : تا آنجایی که من می دانم ، وقتی در یک کتابی که معتبر است ولو سند هم ندارد ولی منسوب به امام معصوم است ، هر کسی مجاز است به همین نحو نه بیشتر یعنی بگوید : در کتب معتبره منسوب به امام است ، نقل این برای دیگران مجاز است . البته اگر خودش متردّد است ، نه . در مواضعی که می بیند از قلب خودش اطمینان را ، مانعی ندارد ولی اگر خودش مردد است لزومی نکرده توصیه کند . در واقع خود آیه یا ذکر مقتضی است ، اعتقاد دهنده شرط است و بی اعتقادی ی گیرنده مانع . سوال : این ادعیه مشمول اخبار من بلغ می شوند ؟ استاد : مانعی ندارد . دعا توسل است و برای یک غایتی . اخبار من بلغ همانطور که ثواب را می گیرد ، مقاصد خیر و صلاح و صحت را هم در بر می گیرد . اما انسان بگوید که منسوب است و به رجاء . البته نه رجاء به معنای شک در تأثیر . بلکه به این معنا : به امید اینکه امام این را فرموده اند